.

Fabriek NHI (NH90 Industries)
Vliegtuig
Type-aanduiding NH90
Cat 4 --  totaal 12 + 8 = 20 stuks
 


nh-90-profile

Informatie:

De NATO Industrial Advisory Group (NIAG) zag de noodzaak begin jaren tachtig voor een gezamenlijk helikopterontwerp om te voldoen aan de behoeften van een aantal NATO landen. Het resultaat was een ontwerpspecificatie, “Outline NATO Staff Requirement” voor de “NATO Helicopter for the 1990s”. Dit werd de NH90 van de NAHEMA (NATO Helicopter Management Agency). Dit werd het consortium NHI: NH90 Industries met Aerospatiale, MBB, Agusta en Fokker. (Het Verenigd Koninkrijk trok zich in 1987 al terug uit het project).

De eerste overeenkomst werd in 1992 getekend voor een helikopter van 8-10 ton in twee varianten: een Tactical Transport helikopter (TTH) en een NATO Frigate Helicopter (NFH). De primaire rol van de NFH-versie is onderzeeboot bestrijding en tegen oppervlakte doelen. De NH90 kan vanaf de marine schepen opereren, ook in slecht weer en 's nachts.

De ontwikkeling verliep nogal moeizaam met name de besturing, stabiliteit en systemen. Het eerste prototype PT1 maakte z’n eerste vlucht op 18 december 1995. Het tweede, PT2, op 19 maart 1997 en het derde, PT3, op 17 november 1998. PT3 maakte op 12 december 2002 de allereerste vlucht van een helikopter met een “fly by wire” besturingssysteem. De PT5 was als eerste representatief als NFH versie en dit prototype vloog maart 2000 in Italie. De eerste TTH productieversie werd afgeleverd 2006 aan het Duitse leger. Maar pas in augustus 2007 kwam een eerste NFH toestel beschikbaar voor testvluchten( o.a. door de MLD als eerste klant). De NH90 heeft ondertussen ook een versie als TNFH: deze kan zowel vanaf land als zee worden gebruikt en de apparatuur kan worden gevarieerd.

De ontwikkeling van het NH90 type is nog niet afgerond, vele landen hebben orders geplaatst en ze hebben allemaal vaak een iets andere gewenste versie. Overigens, na industriele fusies en verschuivingen in werkverdeling bestaat NHI thans uit voormalige Eurocopter, nu Airbus Helicopters (62,5%, Frankrijk en Duitsland, voorheen Eurocopter), Leonardo Helicopters (32%, Italië, voorheen Agusta Westland) en Fokker Technologies (5.5%, Nederland, nu onderdeel van GKN Aerospace). De NH90 wordt op zes locaties geproduceerd of geassembleerd: de Airbus Helicopters (voormalig Eurocopter) vestigingen in Marignane Frankrijk, Donauworth in Duitsland, Albacete in Spanje en Brisbane in Australië; en door  Leonardo Helicopters in Tessera, Italië en bij Patria in Halli, Finland.

Gegevens NH90 (varieert per versie):  
 Motoren: 2 x Rolls-Royce Turbomeca (RTM322-01/9)  T700-T6E1 van 2800 pk
 Bemanning: 2 piloten en een Tacco
 Cabine voor  20 militairen of 12 brancards  (TTH) of missie systemen (NFH)
 Lengte: 16,13 m (romp)
 Lengte:  19,56 m
 Rotordiameter: 16,30 m
 Staart rotordiameter: 3,20 m  
  Leeggewicht: 6400 kg   (afhankelijk van missie systemen)
 Maximale takeoff gewicht:  ruwweg 11000 kg
 Maximum snelheid: 305 km/h
 Plafond: 3000 m
 Bereik: circa 900 km

( Tekst van M. de Vreeze met bijdrage van P.J.A. Booij )

Literatuur:
Onze Luchtmacht
-
-
KNVOL
2007-5 mei
Piloot en Vliegtuig
-
-
Reed publishing
2010-6 juni

.

Websites:
-- IPMS NL Walkaround NH90

 

FOTO GALERIJ:

  • nh-90-profile
  • nh90-mdv-arc1
  • nh90-mdv-auth1
  • nh90-mdv-auth2
  • nh90-mdv-auth4
  • nh90-mindef4
  • nh90-mindef5

Deze inhoud op deze pagina werd voor het eerst opgesteld zomer 2004 door M.de Vreeze


Cat 5.  MLD /  Defensie Helicopter Commando (DHC)

12 stuks NFH + 8 stuks TNFH ;

Besloten werd in september 1984 dat bij de MLD de Lynx helikopter zou worden vervangen door 12 NH 90 helicopters van de zgn. versie ‘Nato Frigate Helicopter’ (NFH). Deze NFH zou worden voorzien van geavanceerde missiesystemen voor met name maritieme operaties. Systemen als Thales 360 graden rondzoek- en volgradar, een MAD detector, een ELAC HELRAS DS-100 long range dipping sonar (die Nederlandse SAKAMATA software heeft om het "pingen" zo beperkt mogelijk te houden). Verder een ESM systeem of een FLIR en de systemen om sonoboeien af te gooien en te volgen. Een Link 11 datamodem en flare- en chaff-dispensers. Voor vliegdekoperaties is een "harpoen" gemonteerd onderin de romp en een speciaal geleidingssysteem om de kist de hangaar in te trekken op een schip. Er zit een vrachthaak onder de romp voor maximaal 400 kg en een lier bij de cabinedeur. Bewapening met 2 mk.46 torpedo's en een mitrailleur in de deur is mogelijk. De diverse systemen zijn uitwisselbaar tussen de diverse heli's. In de transport rol kan de NH90 14 personen of 6 stretchers meenemen.

Oorspronkelijk zouden de eerste NH90 toestellen komen in 2007, maar er was flinke vertraging in het ontwikkelingsprogramma opgetreden. De eerste NH90 NFH in Nederlandse kleuren was er juli 2007, maar dit was nog een test kist.

In januari 2008 werd het Nederlandse ‘Defensie Helikopter Commando’ (DHC) opgericht en voorzien van helicopters van alle krijgsmachtdelen. Het DHC (waarin dus ook de MLD werd opgenomen omdat ze alleen Lynx helicopters nog vlogen) accepteerde als eerste klant in april 2010 de NFH.

De NFH uitrusting was weliswaar een tijdelijke zgn. MOC (Meaningful Operational Capable) configuratie. Weliswaar was dus de ontwikkeling van de NFH nog niet gereed maar de Lynx helikopter liep op z’n laatste benen en dus was de introductie van de NH90 voor opleiding van personeel dringend nodig. Er volgden ook  alvast proefnemingen (met hulp van het NLR) aan boord van Koninklijke Marine schepen. Deze beproevingen met kwalificaties moeten voor ieder (nieuw) scheepstype werden uitgevoerd vanwege de variatie in scheepsopbouw met invloed op de aanvliegcondities en operationele limieten in allerlei weerscondities.

Pas in januari 2013 volgde de Full Operational Capable NH90 versie voor het DHC (het algemene Nederlandse "Defensie Helicopter Commando") en in maart 2013 werd de NH90 NFH afgeleverd. De in dienststelling heeft dus jaren vertraging opgelopen, daardoor moest een beperkt aantal Lynx helicopters die al helemaal waren opgevlogen langer worden aangehouden. Het grote deel van het NH90 onderhoud gebeurde eerst op Gilze-Rijen. Door de vertraging van de daadwerkelijke in dienst stelling van grotere aantallen, was het DHC genoodzaakt allerlei noodmaatregelen te nemen. Bijvoorbeeld het tijdelijk inhuren van civiele SAR capaciteit. De NH90 had nogal last ook van software problemen en een gebrek aan onderdelen. 

Omdat de Eurocopter Cougar eerder zou worden uitgefaseerd door bezuiningen aangekondigd in 2011, werden er 8 additionale NH90 helicopters besteld van de versie ‘Tactical Nato Frigate Helicopter’ (TNFH). Deze laatste kan ook vanaf schepen vliegen en lijkt sterk op de NFH maar heeft niet al de missie apparatuur (de 12 stuks NFH hebben wel de apparatuur). Nederland heeft dus weliswaar nog steeds 1 versie maar het zijn nu totaal 20 toestellen die in twee configuraties en rollen kunnen worden ingezet:

De eerste operationele NH90 werd gebruikt bij de anti-piraten missies voor de kust van Somalie aan boord van Hr.Ms De Ruyter. Na de zomer van 2013 werd een tocht gemaakt aan boord van de Hr.Ms Amsterdam naar de Antillen. Zomer 2014 bleek dat er enorme corrosie problemen waren met de eerste door DHC gebruikte toestellen (zoals de N 227 en N 233). Oktober 2014 waren er zo'n 13 afgeleverd maar werd de levering van 7 bestelde toestellen voorlopig opgeschort. (De Cougars bleven daarom langer doorvliegen). Deze NH90 corrosie problemen kostten zo'n 100 miljoen extra maar eind 2014 was er een overeenkomst met het NHI consortium.

Eind 2014 was er een uitgebreide serie trainingen met drie DHC NH90 kisten met de Royal Navy op Culdrose. Normaal is de bemanning een piloot, TACCO en een SENSO, maar voor de zwaarder missies wordt gevlogen met een extra SENSO.

De levering werd hervat en de laatste NH90 werd juni 2016 afgeleverd. Alle 20 NH90s zijn ingedeeld bij het DHC en gestationeerd op De Kooy. Het is echter wel de bedoeling dat op termijn de acht TNFH´s worden gestationeerd op Gilze-Rijen, na de geplande uitfasering van de Cougar helikopters. Op De Kooy verzorgt no.7 Squadron de opleiding van vliegend- en grondpersoneel. De operationele taken worden uitgevoerd door no.860 Squadron. De helicopters vliegen natuurlijk ook vanaf de schepen. Het onderhoud wordt uitgevoerd door no.990 Squadron.

 

 ( Tekst van M. de Vreeze met bijdrage van P.J.A. Booij )

nh90-mdv-auth1

Foto: M.de Vreeze (used with permission)

nh90-mdv-arc1

De NH90 nog niet beschilderd in het grijze schema, Foto: M.de Vreeze (used with permission)

nh90-mdv-auth2

N-088, de eerste Nederlandse NH90 op de Kooy. Foto: M.de Vreeze (used with permission)

nh90-mdv-auth4

Foto: M.de Vreeze (used with permission)

nh90-mindef4

Foto: Ministerie van Defensie (used with permission)

nh90-mindef5

N-195. Foto: Ministerie van Defensie (used with permission)


Foto Selectie uit de Beeldbank NIMH van Defensie die voor plastic modelbouwers handig kunnen zijn. (beschikbaar gesteld middels insluitlinkjes door het NIMH) :

Foto: Beeldbank NIMH (linked with permission)

Foto: Beeldbank NIMH (linked with permission)

Foto: Beeldbank NIMH (linked with permission)

Foto: Beeldbank NIMH (linked with permission)

Foto's van Beeldbank NIMH (linked with permission), die voor plastic modelbouwers handig kunnen zijn:

Foto: Beeldbank NIMH (linked with permission)

Foto: Beeldbank NIMH (linked with permission)

Detail van de vouw-staart. Deze eerste kist heeft nog een apart nummer. Foto: Beeldbank NIMH (linked with permission)

 

Registratiegegevens NH90:
Registratie Constructienr. Datum in dienst Datum uit dienst Opmerkingen
N-088
csx81697 1088/NNLN01
aug 2007
.
NH90-NFH; fabriekstoestel met Nederlands schema voor uittesten; was in feite de eerste Nederlandse kist augustus 2007 maar weer retour; juni 2016 weer terug bij DHC
N-102
csx81720 1102/NNLN02
maart 2009
 .
NH90-NFH; 1022/NNLN02; geleend van Agusta Westland in 2009 voor training, formeel afgeleverd november 2011
N-110
1110/NNLN03
mei 2010
 .
eerste productie DHC kist van de NH90-NFH; upgraded Agusta jan 2014; "Full Operational Capability" upgrade afgerond jan 2014 - april 2016.
N-164
1164/NNLN04
juli 2010
 . .
N-175
1175/NNLN05
feb 2008
.
upgraded Agusta april 2014 en loopt nog steeds (tot eind 2016)
N-195
1195/NNLN06
feb 2008
.
.
N-227
1227/NNLN07
dec 2008
.
eerst N-007 ?? ; upgraded Agusta okt 2014
N-228
1228/NNLN08
mei 2009
.
.
N-233
1233/NLNN09
juli 2009
.
ook gevlogen Hr.Ms Zeven Provincien; "lets go bananas".
N-234
1234/NNLN10
juli 2009
  .
Eerste operationele NH90-NFH
N-258
1258/NNLN11
28-08-2013
 .
 ?
N-277
1277/NNLN12
27-01-2014
 .
 formeel mei 2009
N-316
1316/NNLN13
 
 .
 formeel jan 2014
N-317
1317/NNLN14
27-06-2014
 .
 formeel juni 2014
N-318
1318/NNLN15
?
 .
 formeel aug 2014
N-319
1319/NNLN16
28-01-2015
 .
 formeel april 2009
N-324
1324/NNLN17
09-04-2015
.
 formeel nov 2014
N-325
1325/NNLN18
29-05-2015
.
 formeel mei 2014
N-326
1326/NNLN19
02-09-2015
 .
 formeel juni 2014
N-327
1327/NNLN20
20-01-2016
.
 formeel overgedragen april 2015

  Bronnen o.a.  [W1] scramble web

 

De inhoud werd voor het eerst opgesteld door M.de Vreeze zomer 2004 (op oude IPMS website)


Modelbouw NH90

Modellen (type)
? nooit gezien
@ moeilijk te vinden
? never seen
@ hard to find
1/72
1/48
1/32
Revell NFH (kit no 04651) **
Revell (oude TTH kit)
 .
 

> beste aanbevolen model staat steeds eerst bovenaan; modellen achter elkaar genoemd zijn gebaseerd op dezelfde mal;

1/144: Revell

BOXART

  • revell-nh90-72-oud
  • revell-nh90-72

 

Kleurenschema: (kijk in kleurentabel voor modelbouwkleuren)  
Schema Algemeen Kleur boven- en zijkanten Kleur onderzijde Details Opmerkingen
(a) . < K22 > licht grijs FS16440 < K22 > licht grijs FS16440 roundels 4 posities met diameter circa 45 cm Defensie Helicopter Commando / MLD ;
De cockpit is zwart, de cabinevloer ook en de zichtbare interieurpanelen, incl. binnenkant van de deuren zijn 36231.

 Modelbouw tips:

** Ook de recentste Revell kit 04651 (uit 2011) vraagt nog wat kleine aanpassingen, zoals gebogen rotor tips.

  

De inhoud op deze pagina werd voor het eerst opgesteld door M.de Vreeze zomer 2004 (op oude IPMS website)